ΛONΔINO – ΣYNOIKIA TO… XPHMA

CITY
Eνα τετραγωνικό μίλι χρηματοπιστωτικής ακολασίας

Ελευθεροτυπία, Περιοδικό ‘Ε’, 23/6/2013
Είναι 814 ετών, αυτοδιοικούμενο, φεουδαρχικά οργανωμένο, με δικό του ηγέτη, με πανίσχυρη επιρροή στο βρετανικό κοινοβούλιο και με ποικίλα θησαυροφυλάκια που ξεχειλίζουν από, συχνά σκοτεινής προέλευσης και κατεύθυνσης, τρισεκατομμύρια δολάρια  από όλες τις γωνιές του πλανήτη. Το Σίτι του Λονδίνου είναι πολύ αυτάρεσκο για τα απαρχαιωμένα, μεσαιωνικά ήθη και έθιμά του. Και πολύ περήφανο για τον φλεγματικό κυνισμό με τον οποίο χειραγωγεί τον πλούτο των εθνών, μέσα από τα δεκάδες χρηματοπιστωτικά ιδρύματα στα οποία προσφέρει  φορολογικό άσυλο.

TOY ΣΠYPOY XATZHΓIANNH 

Image

To Σίτι του Λονδίνου είναι η καρδιά του χρηματοπιστωτικού τομέα της πόλης και το, χωρίς υπερβολή, πουλέν των μεγαλύτερων τραπεζών, hedge funds και νομικών εταιρειών στον κόσμο, σαν την Goldman Sachs, την Ernst and Young, την Deutshe Bank, τη Morgan Stanley, την JP Morgan κτλ. Εταιρειών γιγάντων που θησαύρισαν και θησαυρίζουν από το έξοχο οικονομικό παιχνίδι που ξεκίνησε στη ρουλέτα της παγκόσμιας οικονομίας τη δεκαετία του 1980 και στο οποίο οι συγχωνεύσεις εταιρειών και οι ιδιωτικοποιήσεις εθνικών εταιρειών είναι οι άσοι στα χρυσά μανίκια τους. Και που το 2008 τράνταξαν τα θεμέλια της παγκόσμιας οικονομίας με έναν οικονομικό σεισμό μεγατόνων, με τα τοξικά ομόλογα, σκιώδη παράγωγα, CDS χρεόγραφα και άλλα πολλά κολπάκια που έκαναν τους μεγάλους παίκτες του Σίτι ζάμπλουτους για γενεές, αφήνοντας το λογαριασμό των ιδιωτικών χρεών τους απλήρωτο να αράζει επάνω στις πλάτες των πολιτών του κόσμου. Ενα σεισμό τα αποτελέσματα του οποίου ζούμε στο πετσί μας ως άνεργοι, απλήρωτοι, απελπισμένοι, πεινασμένοι. Πληρώνοντας τα σπασμένα ενός ημιφεουδαρχικού, αυταρχικού και αντιδημοκρατικού θεσμού.

Ο άγγλος ερευνητής, δημοσιογράφος και συγγραφέας Νίκολας Σάξσον, στο μπεστ σέλερ βιβλίο του «Treasure Islands» και σε δύο άρθρα του βόμβες από το 2011 και το 2012, έχει να μας πει πολλά και για τη χώρα μας, που παίζει και αυτή διακριτικά μπάλα στα απαρχαιωμένα τραπεζικά σοκάκια του Σίτι της βρετανικής πρωτεύουσας. Με μπαλαδόρους έλληνες κροίσους, τραπεζίτες και διαχειριστές hedge funds που είτε φαίνεται να αποφεύγουν με διακριτικό, αγγλικό τακτ να πληρώσουν τους φόρους που τους αναλογούν στη χώρα μας, είτε επενδύουν σαν μεσογειακοί γύπες στην καταστροφή της χώρας μας κάτω από την ομπρέλα του Σίτι. Ο λονδρέζος βασιλιάς της φλεγματικής και διακριτικής φοροδιαφυγής και χρηματοπιστωτικής δικτατορίας του Σίτι είναι, πλέον, γυμνός.
5 Ιανουαρίου 2013. Ο Τζόν Oσμπορν, ο άγγλος υπουργός οικονομικών, δηλώνει στα αγγλικά ΜΜΕ σχετικά με τα μέτρα λιτότητας ότι «δεν πρέπει να επηρεάσουν το Σίτι. Είναι η καρδιά της οικονομίας μας». Δεν θα ήταν και τόσο λάθος, βέβαια, αν η δήλωσή του τελείωνε με τη φράση της «παγκόσμιας παραοικονομίας».
Το Σίτι του Λονδίνου, γνωστό και ως Τετραγωνικό Μίλι (Square Mile) στην Αγγλία, λόγω της έκτασής του, είναι, τόσο μετεωρολογικά όσο και οικονομικά μιλώντας, η πιο θερμή, με ή χωρίς εισαγωγικά, περιοχή στην Αγγλία. Το κλίμα του χαρακτηρίζεται ωκεάνιο (εκεί καταγράφηκε και η υψηλότερη θερμοκρασία που έχει σημειωθεί ποτέ στη χώρα, 37,6οC στις 10 Αυγούστου του 2003) και ταιριάζει κουτί και με τη βαριά χρηματοπιστωτική βιομηχανία του κρατιδίου που κολυμπά σε έναν ωκεανό από τρισεκατομμύρια που καταφθάνουν από όλες τις γωνιές του κόσμου και από πολλούς φορολογικούς παραδείσους.

Image

«Πρωθυπουργός» του Σίτι είναι ο δήμαρχός του, ο επονομαζόμενος Lord Mayor, λόρδος δήμαρχος του Λονδίνου. Ο Χένρυ Φιτζ Άιλβιν ντε Λόντονστόουν ήταν ο πρώτος λόρδος δήμαρχος της περιοχής το 1189, το αξίωμα αυτό και η ανεξαρτησία του Σίτι κερδήθηκε με το χρηματοοικονομικό σπαθί των εκεί εμπόρων που παρείχαν δάνεια στον Ριχάρδο Α’ τον Λεοντόκαρδο για να χρηματοδοτεί τους πολέμους του σε ξένα εδάφη. Είναι ο λόρδος δήμαρχος απλώς μια εθιμοτυπική φιγούρα ενός χαριτωμένου και εθιμοτυπικού κρατιδίου; Ενα ιστορικό παράδειγμα που σχετίζεται με την ελληνική ιστορία δίνει απάντηση.
Στο βιβλίο «A Short History Of Modern Greece» (Σύντομη ιστορία της μοντέρνας Ελλάδας) του άγγλου ιστορικού E.S. Forster διαβάζουμε ότι τον Νοέμβριο του 1917, όταν ο Ελ. Βενιζέλος επισκεπτόταν το Λονδίνο, «έτυχε ενθουσιώδους υποδοχής από τον λόρδο δήμαρχο, που φρόντισε και για τη διασκέδασή του. Ο λόρδος δήμαρχος εξασφάλισε τον ανεφοδιασμό της Ελλάδας τόσο σε τρόφιμα όσο και σε εξοπλισμό και πολεμοφόδια για τον ελληνικό στρατό». Ο λόρδος δήμαρχος. Oχι ο τότε πρωθυπουργός της Αγγλίας.

Σχεδόν έναν αιώνα αργότερα, τον Ιούνιο του 2010 και επί πρωθυπουργίας ΓΑΠ, ο τότε λόρδος δήμαρχος του Λονδίνου Νίκολας Aνστιν καταφθάνει στην Αθήνα για έναν «ανοιχτό και εποικοδομητικό διάλογο» με τους Γ. Παπανδρέου, Λ. Κατσέλη και Γ. Παπακωνσταντίνου, σχετικά με τη «σωτηρία» της ελληνικής οικονομίας από τους εκπροσώπους του λονδρέζικου Τετραγωνικού Μιλίου. Στην ανακοίνωση της αγγλικής αποστολής του Σίτι στην Αθήνα αναφέρονται κάποιοι από τους σωτήριους για τη χώρα μας στόχους της αποστολής, με χαρακτηριστική κυνική αγγλική διπλωματία: «Να προωθηθούν τα ναυτιλιακά συμφέροντα, τα χρηματοοικονομικά προϊόντα και η διεθνής εξειδίκευση του Σίτι του Λονδίνου στην ελληνική αγορά». Και με τον κλασικό βρετανικό κυνικό φλέγμα ο Ανστιν θα εξειδικεύσει: «Οι αγορές όταν βλέπουν μια ευκαιρία στοιχηματίζουν σε αυτήν» και, συνεπώς, «διαδραματίζουν ένα ρόλο στην επαναφορά στην τάξη». Ωστόσο, όπως αναφέρει χαρακτηριστικά σε άρθρο του ο Σάξσον, το Σίτι «αγαπά την παγκόσμια χρηματοπιστωτική απορρύθμιση. Ο λόρδος δήμαρχος είναι ο απόστολός της».
Πώς πετυχαίνει το Σίτι να κάνει τα τρισεκατομμύρια να τρέχουν ζεματιστά στα λονδρέζικα μπατζάκια των στελεχών του; Την πρώτη απάντηση μας την δίνει ο τζέντλεμαν (και ευγενικός προς την λίστα Λαγκάρντ…) Παπακωνσταντίνου του 2010, που σύμφωνα με την έκθεση δήλωνε στους τζέντλεμεν του Σίτι που θέλουν προπαντώς το καλό μας ότι: «Θα υπάρξουν σημαντικές ευκαιρίες για τις αγγλικές εταιρείες του τραπεζικού τομέα μέσω των σχεδιαζόμενων ιδιωτικοποιήσεων και η κυβέρνηση έχει ήδη ξεκινήσει λεπτομερείς διαπραγματεύσεις με τις τράπεζες του Σίτι, Barclays και HSBC». Η τελευταία μάλιστα έχει και άλλους καλούς πελάτες, καλή ώρα τους μεγαλέμπορους ναρκωτικών των μεξικανικών καρτέλ, όπως αποκαλύφθηκε πρόσφατα. Ενώ μια άλλη λιγότερο γνωστή τράπεζα του Σίτι, η Wachovia, είχε και αυτή τσεπώσει μπόλικο βρόμικο χρήμα από τα μεξικανικά ναρκο-καρτέλ. Οπως δήλωνε χαρακτηριστικά το 2011 στην αγγλική εφημερίδα «Observer» ο Μάρτιν Γουντς, ο υπάλληλός της που αποκάλυψε τα βρόμικα παιχνίδια της εταιρείας αυτής του Σίτι: «Η Νέα Υόρκη και το Λονδίνο έχουν γίνει τα μεγαλύτερα πλυντήρια ξεπλύματος χρήματος από εγκληματικές δραστηριότητες και ναρκωτικά και είναι οι μεγαλύτεροι φορολογικοί παράδεισοι. Δεν είναι τα Νησιά Καϊμάν, η Νήσος του Μαν ή του Τζέρσεϊ. Το μεγάλο ξέπλυμα γίνεται στην καρδιά του Σίτι του Λονδίνου και τη Γουόλ Στριτ».

Image

Το απαραίτητο… απορρυπαντικό για αυτή τηνθεσπέσια και καθ’ όλα νόμιμη αγγλοσαξονική μέθοδο που κάνει το βρόμικο χρήμα να φεύγει μέσα από τους δρόμους του Σίτι αρωματισμένο με ένα φίνο, λονδρέζικο άρωμα το παρείχαν η Σιδηρά νοικοκυρά Θάτσερ και ο φαν της Τόνι Μπλερ, σε συνεργασία με τον άσπονδο φίλο και εχθρό του Γκόρντον Μπράουν. Η πρώτη το 1986 προκάλεσε το Big Bang με την απορρύθμιση του τραπεζικού τομέα του Σίτι, κάνοντας την περιοχή ένα λονδρέζικο οικονομικό Φαρ Ουέστ με τις επενδυτικές τράπεζες και τα hedge funds να κάνουν πάρτι, δίνοντας παράλληλα σε διεθνείς χρηματοπιστωτικούς γίγαντες σαν τη γνωστή μας Goldman Sach το δικαίωμα να συμμετέχουν στην εκλογή του λόρδου δημάρχου. Ενώ οι Μπλερ και Μπράουν φρόντισαν να κάνουν τα στραβά μάτια στα βρόμικα παιχνίδια του Σίτι με τη χαλαρή ρύθμιση (light regulation), που έκανε τα χρέη-μαμούθ αγγλικών τραπεζών σαν την Royal Bank of Scotland και της Northern Rock να πέσουν μετά το κραχ του 2008 βαριά και ασήκωτα στις τσέπες των άγγλων φορολογούμενων που τις ξελάσπωσαν και τις ξελασπώνουν, αφήνοντας, φυσικά, τα μπόνους και τα υπερκέρδη των γκόλντεν μπόις και γκερλς του Σίτι ανέγγιχτα.

Το Σίτι ήταν και είναι το βαρύ πυροβολικό του αγγλοσαξονικού νεοφιλελευθερισμού. Δύο από τις κύριες εξειδικεύσεις του από τη δεκαετία του 1980 είναι, από τη μία, οι ιδιωτικοποιήσεις κρατικών εταιρειών και, από την άλλη, οι συγχωνεύσεις μεγάλων εταιρειών. Και στις δύο περιπτώσεις τα κέρδη των τραπεζιτών, δικηγόρων, χρηματιστών, γκόλντεν μπόις είναι τεράστια. Κέρδη τα οποία κατεδαφίζουν δημόσια συνταξιοδοτικά ταμεία, κερδοφόρες κρατικές εταιρείες, υγιείς ιδιωτικές εταιρείες, οικοδομώντας μονοπώλια τα οποία στοχεύουν στο βραχυπρόθεσμο κέρδος και παραβλέποντας τις μακροπρόθεσμες επιπτώσεις μιας τέτοιας πρακτικής φιλοσοφίας στην οικονομία και την κοινωνία.

Το Σίτι του Λονδίνου, επίσης, μπορεί να παίζει πιο βρόμικα παιχνίδια κι από αυτήν ακόμα τη Γουόλ Στριτ, αφού το 2002 στην Αμερική υπήρξε η νομοθεσία Sarbanes-Oxley, απόρροια του σκανδάλου με την εταιρεία ενέργειας Ενρον. Αυτή έθετε περιορισμούς στις χρηματοπιστωτικές εταιρείες, αλλά πολλές εταιρείες μπόρεσαν να την αποφύγουν βρίσκοντας καταφύγιο στο Λονδίνο.
Συμπτωματικά, την ίδια χρονιά ο Τόνι Μπλερ έφερε μια μεταρρύθμιση σταθμό για το Σίτι και την παγκόσμια οικονομία που ο αγγλοεβραίος ακαδημαϊικός και πολέμιος του Σίτι ακτιβιστής Μάουρις Γκλάσμαν ονόμασε, όπως αναφέρει ο Σάξσον στο άρθρο του στο «New Statesman», «το πιο οπισθοδρομικό βήμα από την περίοδο της Μάγκνα Κάρτα».
«Πριν από το 2002» λέει ο Σάξσον, «δικαίωμα ψήφου για την εκλογή του λόρδου δήμαρχου είχαν μόνο οι περίπου 7.000 κάτοικοι του Σίτι και οι τότε 17.000 εργαζόμενοι/στελέχη των εταιρειών της περιοχής. Ο Μπλερ αύξησε τον αριθμό των ψήφων των επιχειρήσεων, με βάση το μέγεθός τους, φτάνοντάς τες στις 32.000, δίνοντας έτσι φωνή –και κυρίως επιρροή– στις διεθνείς τράπεζες και άλλους μεγάλους παίκτες του χρηματοπιστωτικού τομέα. […] Η Goldman Sach και η HSBC ψηφίζουν στις πιο σημαντικές τοπικές εκλογές στην Αγγλία».

Image

Το σίγουρο είναι ότι τα άπλυτα του Σίτι βγαίνουν σιγά σιγά στη φόρα. Δύο από τους σημαντικότερους αρθρογράφους του αγγλικού Τύπου, ο Σάιμον Τζένκινς της «Guardian» και ο Νικ Κοέν του κυριακάτικου «Observer», τσεκουρώνουν την υποκρισία του Κάμερον και του υπουργού Οικονομικών Οσμπορν. Σε πρόσφατο άρθρο του ο Τζένκινς ανέφερε: «Κατ’ αρχήν ο Κάμερον πρέπει να βάλει τους δικούς του φορολογικούς παραδείσους σε τάξη…» προσθέτοντας κάτι εξαιρετικά σημαντικό: «Το Βρετανικό Στέμμα διατηρεί κτήσεις οι οποίες φιλοξενούν ανθρώπους που σηκώνουν δισεκατομμύρια λίρες από τους άγγλους φορολογούμενους. Τα Νησιά Καϊμάν είναι η χειρότερη περίπτωση. Εχουν μια κυβέρνηση που δίνει λογαριασμό μόνο στην Αγγλία, διατηρεί το τραπεζικό απόρρητο, παρέχει μηδενική φορολόγηση στις επιχειρήσεις και είναι ο οίκος του μεγαλύτερου ξεπλύματος χρήματος και φοροδιαφυγής στον κόσμο».

Ο Κοέν από τη μεριά του σε άρθρο του στον «Observer» επισημαίνει την τεράστια αύξηση των πλουσίων στην Αγγλία μετά κραχ του 2008 και ότι «από το 2010 8.000 περισσότερα υψηλόβαθμα στελέχη του χρηματοπιστωτικού τομέα λαμβάνουν μισθό υψηλότερο από 1.000.000 λίρες. Η Αγγλία έχει αυτή τη στιγμή περισσότερους παρά ποτέ πολίτες που κερδίζουν πάνω από 1.000.000 λίρες από τότε τουλάχιστον που ξεκίνησε η σχετική καταγραφή!».
Γι’ αυτόν το λόγο το κίνημα «Καταλάβετε το Λονδίνο» πρωτοστατεί κατά της οικονομικής τυραννίας του Σίτι. Και μαζί με αυτό το Δίκτυο Φορολογικής Δικαιοσύνης, οργανώσεις σαν την ΜΚΟ Oxfam και άλλοι οργανισμοί πολιτών που με τις δράσεις τους ξεγυμνώνουν τους νεοφεουδάρχες του Σίτι που σκαρφίστηκαν αυτή την οικονομική αυτοκρατορία με έδρα την πόλη που ήταν παλιά πρωτεύουσα της Βρετανικής Αυτοκρατορίας.

Οι «Τάιμς του Λονδίνου» είχαν γράψει προφητικά το 1881 ότι «Η Εταιρεία του Σίτι είναι ιερή, παρόλο που τίποτα άλλο σε αυτή δεν είναι ιερό». Η νέα γενιά του ίντερνετ και των κοινωνικών μέσων αφήνει το στίγμα της ενάντια στα ιερά και όσια ξεπερασμένων πολιτικοκοινωνικών συστημάτων με τις αποκαλύψεις του Wikileaks ή την πρόσφατη αποκάλυψη του μέγα σκανδάλου παρακολούθησης από τις μυστικές υπηρεσίες των ΗΠΑ και της Αγγλίας των μηνυμάτων μας στο ίντερνετ και σε σάιτ σαν το Facebook. Το Σίτι του Λονδίνου, και μαζί του ολόκληρο το αγγλοσαξονικό μοντέλο του χρηματοπιστωτικού τομέα, δεν θα αργήσει να μπει και αυτό στο μάτι του κυκλώνα μιας νέας εποχής, στην οποία δεν χωράνε απαρχαιωμένα ινστιτούτα και ελιτίστικοι τρόποι συμπεριφοράς και σκέψης.
Ο δημοσιογράφος του BBC Τζέρεμι Πάξμαν στο βιβλίο του σταθμό για το αραχνιασμένο φεουδαρχικό βρετανικό κατεστημένο «Friends in High Places» (Φίλοι σε υψηλά πόστα) αναφέρει χαρακτηριστικά: «Το παράπονο της αγγλικής βιομηχανίας εδώ και δεκαετίες είναι ότι το Σίτι έχει εμμονή με τα βραχυπρόθεσμα αποτελέσματα και ότι νοιάζεται ελάχιστα για τους πραγματικούς ανθρώπους που φτιάχνουν αληθινά πράγματα». Το βιβλίο του Πάξμαν γράφτηκε το 1990 και, είκοσι τρία χρόνια μετά, το σχόλιό του παραμένει πιο επίκαιρο παρά ποτέ…

Image

Το Tετραγωνικό Mίλι σε αριθμούς

• Επίσημος διαχειριστής του Σίτι είναι ο οργανισμός The City Of London Corporation. Η περιοχή με έκταση 1,12 τ.μίλια ή 2.90 τ.χλμ. έχει πληθυσμό 7.000 κατοίκους, ενώ 300.000 άτομα εργάζονται εκεί. Είναι αυτοδιοικούμενο από το 1189.
• Αποτελείται από 25 διαμερίσματα (Wards). Επικεφαλής του καθενός είναι ο λεγόμενος Ολντερμαν που μπορεί να εκλεγεί και λόρδος δήμαρχος.
• Ο λόρδος δήμαρχος του Τετραγωνικού Μιλίου εκλέγεται κάθε χρόνο από τον Προθάλαμο των Κοινών (Common Hall), ένα ειδικό εκλογικό σώμα που σχηματίζουν τα ανώτατα στελέχη των εταιρειών. Είναι ο υπερασπιστής κάθε επιχείρησης του χρηματοπιστωτικού τομέα, που έχει βάση το Ηνωμένο Βασίλειο. Δίνει πάνω από 800 ομιλίες το χρόνο και περνά τουλάχιστον 100 μέρες το χρόνο στο εξωτερικό σε 22 χώρες.
• Τη μέρα μετά την ορκωμοσία του γίνεται το Lord Mayor’s Show, μια παρέλαση μεσαιωνικού στυλ, όπου ο άρχοντας του Σίτι διασχίζει μέσα σε μια χρυσοποίκιλτη άμαξα τους δρόμους της φορολογικής νήσου του. Μεσαιωνικές άμαξες, χρωματιστά καπέλα, τύμπανα διαφόρων μεγεθών και περούκες κάνουν πάρτι προς τιμήν του λόρδου των… αφορολόγητων τρισεκατομμυρίων.
• Σχεδόν όλοι οι σύγχρονοι λόρδοι δήμαρχοι του Σίτι είναι τραπεζίτες, χρηματιστές, δικηγόροι κτλ., γεννήματα θρέμματα των εταιρειών του Σίτι.
• Στην οικία του λόρδου δήμαρχου, το Mansion House, δίνεται η επίσημη ομιλία κάθε άγγλου υπουργού Oικονομικών κάθε χρόνο για την κατάσταση της αγγλικής οικονομίας.
• Το ρητό του Σίτι από το 1633, που είναι και στο σύμβολό του, είναι η λατινική φράση «Domine dirige nos» (Κύριε, καθοδήγησέ μας).
• Οι νεοφεουδάρχες λόρδοι και μη του Σίτι βγάζουν βόλτα ακόμη και στις μέρες μας… πρόβατα πάνω από τις γέφυρες της περιοχής τους. Το 2009 έγινε τελευταία φορά κάτι τέτοιο. Ενα από τα πολλά περίεργα, φλεγματικά έθιμα αυτού του χρηματοπιστωτικού και φορολογικού παραδείσου.
• Πάνω από 500 τράπεζες έχουν την έδρα τους στο Σίτι.
• Το Λονδίνο είναι η μεγαλύτερη αγορά ξένου συναλλάγματος στον κόσμο, και αυτές οι εμπορικές συναλλαγές γίνονται κυρίως στο Σίτι. Από τα 3,98 τρισεκατομμύρια δολάρια που διακινούνταν καθημερινά το 2009 στον κόσμο, το 1,85 τρισ. ή 46,7% του συνολικού ποσού περνούσε από το Λονδίνο και το Σίτι.
• Τον Μάιο του 1989 η Μάργκαρετ Θάτσερ έλαβε το μετάλλιο Freedom of The City στο Mansion House του Σίτι. Μετάλλιο που δίνεται σε ένα σεβαστό μέλος της κοινότητας. Στην κηδεία της, ο φετινός λόρδος δήμαρχος, τραπεζίτης Ρότζερ Γκίφορντ, κρατούσε προς τιμήν της το Ξίφος του Πένθους – Mourning Sword.

Advertisements

Leave a comment

Filed under Uncategorized

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s