ΜΕ ΤΟΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗ ΚΥΒΕΡΝΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΚΕΒΙΝ ΓΟΥΟΡΓΟΥΙΚ

Spyros 1 Berlin 012
Εντυπο: ΕΨΙΛΟΝ, Ελευθεροτυπία
Ημ/νία: 14/09/2008

Κατηγορία: ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ

ΜΕ ΤΟΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗ ΚΥΒΕΡΝΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΚΕΒΙΝ ΓΟΥΟΡΓΟΥΙΚ

Project Cyborg

ΚΑΙ Ο ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΕΠΛΑΣΕ ΤΟΝ… ΡΟΜΠΟΤΑΝΘΡΩΠΟ

ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ, ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ | ΣΠΥΡΟΣ ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ 
Μια ουτοπία που μπορεί να ανατρέψει τον κόσμο όπως τον ξέρουμε. Ή να φέρει το ολοκληρωτικό τέ- λος αυτού που ζούμε; Ο ειδικός στη ρομποτική Κέβιν Γουόργουικ δεν διαβάζει ούτε γράφει επιστη- μονική φαντασία, απλώς την πραγματοποιεί στα εργαστήρια του Πανεπιστημίου Ρέντινγκ. Οι προ- σπάθειές του να συνδέσει έναν ανθρώπινο εγκέφαλο μ’ ένα ρομπότ, για τη δημιουργία ενός Cyborg του 21ου αιώνα, έχουν ξεκινήσει. Για καλό ή για κακό; Σ’ αυτό μας απαντά σήμερα ο δημιουργός.
Στις 24 Αυγούστου 1998 ένας άγγλος επιστήμονας με το όνομα Κέβιν Γουόργουικ μπαίνει στο χειρουργείο και προστάζει τον χειρουργό να τοποθετήσει ένα μικροτσίπ από σιλικόνη στον καρπό του αριστερού του χεριού! Με τον τρόπο αυτόν ο Κέβιν μεταδίδει μέσω του τσιπ ένα σήμα και μπαίνει υπό την επιτήρηση ενός κομπιούτερ, ώστε να χειρίζεται τις πόρτες, τα φώτα και τη θέρμανση στους χώρους του Πανεπιστημίου του Ρέντινγκ (όπου εργάζεται πυρετωδώς) χωρίς να κουνάει ούτε το δαχτυλάκι του! Το πρόγραμμα ονομάζεται Cyborg, τα νέα κάνουν το γύρο του κόσμου και ο Κέβιν αποκτά τη φήμη ενός ανθρώπου που για πρώτη φορά στην ιστορία θα συνδέσει το νευρικό του σύστημα με ένα κομπιούτερ!
Spyros 1 Berlin 011

Τον Μάρτιο του 2002 το πείραμα θα περάσει σε δεύτερο στάδιο: μια συσκευή με 100 ηλεκτρόδια θα προστεθεί τώρα στο αριστερό χέρι του Κέβιν, μέσω του οποίου μπορεί να ελέγχει ένα ρομποτικό χέρι! Παράλληλα, θα συνδέσει τον εαυτό του με το ίντερνετ και θα περάσει κι ένα μικροτσίπ στη γυναίκα του Ιρένα, με αποτέλεσμα να γίνουν και οι δύο μάρτυρες μιας νέας τεχνητής αίσθησης!

Αν αυτή η επιστημονική πραγματικότητα ξεπερνάει τα όρια της ταπεινής φαντασίας κοινών θνητών όπως εμείς, η τελευταία φουτουριστική ενασχόληση του διάσημου επιστήμονα θα μας κάνει να ανατριχιάσουμε! Στο νέο στάδιο της έρευνάς του πρωταγωνιστής δεν είναι ο ίδιος, αλλά ένα ρομπότ! Ως εδώ όλα καλά. Ελα, όμως, που το ρομπότ αυτό έχει και μυαλό! Ναι, καλά ακούσατε, πρόκειται για ρομπότ που του… έβαλαν μυαλό, έστω και τρωκτικού χαρακτήρα! Οι εγκεφαλικοί νευρώνες ενός αρουραίου αποτελούν, λοιπόν, το μαέστρο που καθοδηγεί τις κινήσεις του νέου ρομπότ του Κέβιν – κάτι που βάζει τα θεμέλια, ώστε άπειρα σενάρια επιστημονικής φαντασίας να περάσουν από την οθόνη του σινεμά στην καθημερινότητά μας, ακόμη και στο ίδιο μας το σώμα!

Δεν χρειάζεται πολύ ανθρώπινο μυαλό, άλλωστε, για να δει κανείς πως η σχέση μας με τα ρομπότ, τα κομπιούτερ, το ίντερνετ και τις μηχανές μπορεί, μέσω των φουτουριστικών καμωμάτων της φαιάς ουσίας του Κέβιν, να αλλάξει ανεπιστρεπτί, με αποτέλεσμα ό,τι θεωρούμε άνθρωπο, ρομπότ, ίντερνετ και κομπιούτερ σήμερα να είναι το ένα και το αυτό στο μέλλον. Ή, κατ’ άλλους, να αποτελέσει την αρχή μιας νέας, πιο στενής και ίσως ανταγωνιστικής, αιματηρής και εφιαλτικής σχέσης του ανθρώπου με τις μηχανές!

Ο 54χρονος Κέβιν είναι επικεφαλής του τμήματος Cybernetics στο Πανεπιστήμιο του Ρέντινγκ και ασχολείται, μεταξύ άλλων, με θέματα τεχνητής νοημοσύνης και ρομποτικής. Η έρευνά του είναι μέρος της διδακτέας ύλης προχωρημένων τμημάτων Φυσικής σε πανεπιστήμια όπως το Χάρβαρντ, το Στάνφορντ, το ΜΙΤ και το πανεπιστήμιο του Τόκιο. Ο άγγλος επιστήμονας έχει λάβει μια σειρά διεθνών βραβείων, όπως το The Future of Health Technology Award από το ΜΙΤ της Μασαχουσέτης, έχει γίνει εξώφυλλο σε περιοδικά όπως το «Wired», αλλά και το επίκεντρο δεκάδων άρθρων τους. Τον συναντήσαμε για να μας κατατοπίσει σε θέματα που οι παλιομοδίτικοι εγκέφαλοί μας πιθανόν να χρειάζονται και 2-3 μικροτσίπ και έναν έξτρα σκληρό δίσκο και επεξεργαστή για να τα κατανοήσουν.

Τι σας ώθησε να ασχοληθείτε με μια επιστημονική έρευνα που συνδέει τους ανθρώπους με τα ρομπότ, τα κομπιούτερ, τις μηχανές και το ίντερνετ;

«Τα βιβλία επιστημονικής φαντασίας άναψαν τη σπίθα της περιέργειάς μου! Οταν ήμουν έφηβος, ο Μάικλ Κράιτον έγραψε το βιβλίο “The Terminal Map”. Δεν είναι από τα καλύτερα του είδους, πιθανόν γιατί ήταν πολύ μπροστά από την εποχή του! Το βιβλίο ασχολείται με έναν ψυχοπαθή δολοφόνο που τον θεράπευαν με το να βάλουν κάποια ηλεκτρόδια στον εγκέφαλό του και να του στέλνουν ειδικά σήματα! Παρόλο που ήμουν μικρός, το διάβαζα περισσότερο για το επιστημονικό ενδιαφέρον που παρουσίαζε και όχι τόσο για την ιστορία.

»Οταν έκανα το τελευταίο πείραμα με το εμφύτευμα στο σώμα μου, ξαναδιάβασα το κεφάλαιο του βιβλίου στο οποίο μιλάει για την εμφύτευση και σοκαρίστηκα με τις ομοιότητες που βρίσκονται σε κάτι που γράφτηκε 30-40 χρόνια πριν! Και, φυσικά, ταινίες επιστημονικής φαντασίας, όπως ο “Εξολοθρευτής” ή το “Μάτριξ”, άνοιξαν το μυαλό μου! Και, κυρίως, η ταινία “War of the Worlds”, γιατί παρουσίαζε μία βιολογική οντότητα που έλεγχε κάποια μηχανικά όντα τα οποία κανείς άλλος δεν μπορούσε να ελέγξει. Ομως, πολλές φορές τα λογοτεχνικά έργα με απογοήτευαν, γιατί είχαν χολιγουντιανό τέλος και οι άνθρωποι πάντα νικούσαν! Συγγραφείς σαν τον Ιούλιο Βερν μου έδωσαν την έμπνευση να δω πώς είναι ο κόσμος αυτός και να πω ότι μπορώ να προχωρήσω τα πράγματα λίγο παραπάνω, να πάω στη Σελήνη ή στο κέντρο της Γης ή στον πάτο του ωκεανού!»

Μπορείτε να μας πείτε πώς ακριβώς λειτουργεί το τελευταίο ρομπότ σας, που χρησιμοποιεί τα εγκεφαλικά κύτταρα ενός αρουραίου;

«Πρώτα απ’ όλα, πήραμε κάποιους νευρώνες από τον εγκέφαλο ενός αρουραίου – και από τη στιγμή που οι νευρώνες αυτοί συνδέθηκαν με ένα διαφορετικό και μηχανικό σώμα, αυτό του ρομπότ, δεν μιλάμε πλέον για έναν αρουραίο, αλλά για κάτι εντελώς νέο, μια και το μόνο που αναγνωρίζει είναι η εισαγωγή συγκεκριμένων αισθήσεων! Επειτα, χωρίζουμε τους νευρώνες και τους τοποθετούμε σε μία ειδική συσκευή ηλεκτροδίων.

»Η καλλιέργεια των νευρώνων γίνεται στο μέσο της συσκευής αυτής. Οι νευρώνες αναπτύσσονται εκεί, και αυτό σημαίνει ότι αναπτύσσουν νέους και απρόβλεπτους τύπους σύνδεσης μεταξύ τους! Η ανάπτυξή τους είναι σχεδόν άναρχη, δεν ακολουθεί μία γραμμική μέθοδο! Μέσα σε 24 ώρες από τη στιγμή που βάζουμε τους νευρώνες μαζί, αρχίζουν να επικοινωνούν μεταξύ τους, αναπτυσσόμενοι και δημιουργώντας νέους δεσμούς.

»Επειτα, αυτήν τη μικρή συσκευή τη συνδέουμε πάνω στο ρομπότ και οι νευρώνες αναπτύσσονται. Αυτό που κάνουμε μετά, μέσω ενός ηλεκτροδίου, είναι να στείλουμε ένα συγκεκριμένο ηλεκτρικό κύμα στον εγκέφαλο που διεγείρει τα κύτταρα και τους νευρώνες, ενώ ταυτόχρονα, μέσω ενός άλλου ηλεκτροδίου, μπορούμε να λάβουμε σήματα από τους νευρώνες αυτούς! Και με ειδικούς αισθητήρες μπαίνουμε μέσα στην καλλιέργεια και στον εγκέφαλο αυτόν και βλέπουμε πώς αναπτύσσεται και λειτουργεί σε συνεργασία με το νέο σώμα του! Είναι σαν το υπερηχητικό σήμα μιας νυχτερίδας, που αισθάνεται με τον τρόπο αυτόν τον κόσμο γύρω της, αλλά και μακρύτερά της».

Και πώς επηρεάζουν οι νευρώνες αυτοί το νέο τους σώμα;

«Οι νευρώνες συνδέονται και στέλνουν σήματα μεταξύ τους! Τους στέλνουμε κι εμείς σήματα και βλέπουμε πώς απαντάνε! Οταν δούμε ότι ο εγκέφαλος επαναλαμβάνει κάτι σε σχέση με ένα σήμα που του στέλνουμε, τότε τον συνδέουμε με το ρομπότ και αυτό μπορεί να κάνει το ρομπότ να κινηθεί με έναν συγκεκριμένο τρόπο! Με το να επαναλαμβάνουμε το ίδιο σήμα και την ίδια διέγερση, οι νευρώνες γίνονται ισχυροί σε ένα σημείο και μαθαίνουν μέσω της επανάληψης να κάνουν το ρομπότ να κινηθεί με συγκεκριμένο τρόπο, ακριβώς όπως και οι άνθρωποι εξασκούνται και μαθαίνουν πράγματα μέσω της επανάληψης! Δηλαδή, βάζουμε στο ρομπότ ένα εμπόδιο και μαθαίνει μέσω της επανάληψης να μην πέφτει πάνω του! Κάτι που εξελίσσει και τους ίδιους τους νευρώνες, που μαθαίνουν να μην κάνουν λάθη και το διδάσκουν αυτό στο ρομποτικό σώμα τους! Το πρόβλημα με έναν βιολογικό εγκέφαλο είναι ότι δεν είναι κομπιούτερ, και θα κάνει ό,τι θέλει, μια κι έχει ελεύθερο και άναρχο πνεύμα – ενώ και το περιβάλλον τον επηρεάζει, φέρ’ ειπείν η θερμοκρασία…

»Οπότε, καμιά φορά, ο εγκέφαλος γίνεται δυναμικός και επιθετικός σε σχέση με το ρομπότ και το κάνει να κουτουλάει τον τοίχο! Γι’ αυτό πάντα φυλάμε τους νευρώνες σε ένα ειδικό εκκολαπτήριο, σε συγκεκριμένη θερμοκρασία – και το κρατάμε και εξαιρετικά καθαρό, γιατί αν πέσει μια τρίχα μέσα, ας πούμε, μπορεί να σκοτώσει όλα τα κύτταρα ή να τα παραλύσει, όπως όταν ένας άνθρωπος παθαίνει εγκεφαλικό επεισόδιο!»

Δηλαδή, το ρομπότ μαθαίνει πράγματα όπως κι ένας αρουραίος;

«Και ναι και όχι! Προς το παρόν, το μόνο που κάνει είναι να μαθαίνει μέσω της επανάληψης. Να επαναλαμβάνει πράγματα και να μην κάνει τα ίδια λάθη. Αυτό είναι το πιο βασικό στάδιο της γνώσης. Αυτό που θέλουμε να πετύχουμε από δω και πέρα είναι να του μεταδώσουμε μια ποικιλία από πιο ασθενή και πιο ισχυρά ηλεκτρικά κύματα και να δούμε πώς θα αντιδράσει! Είναι σαν να το χτυπάμε με ένα ραβδί, θέλοντας να δούμε πώς θα αντιδράσει! Να χτυπήσουμε τα αισθητήρια σήματα που λαμβάνει! Ταυτόχρονα, όμως, ο εγκέφαλος έχει μια ηλεκτροχημική φύση, οπότε κοιτάζουμε να του δώσουμε και μια σειρά χημικών ουσιών. Μέχρι στιγμής, αυτό που έχουμε κάνει είναι να του δώσουμε χημικά που περιορίζουν την ανάπτυξη των νευρώνων και κάνουν το έργο του πιο δύσκολο, ώστε να δούμε πώς θα ανταποκριθεί! Μπλοκάρουμε μια περιοχή και ελπίζουμε να αναπτύξει κάτι άλλο σε μιαν άλλη, για να καλύψει το κενό και να φέρει μια ισορροπία και στον εγκέφαλο και στο ρομπότ! Κάτι σαν τον ύπνο ή το υποσυνείδητο, γιατί αυτό που κάνουμε είναι σαν εγκεφαλική συμφόρηση σε έναν ανθρώπινο εγκέφαλο!»

Και τι ελπίζετε να πετύχετε μ’ αυτήν την έρευνα;

«Ενας από τους κύριους λόγους της έρευνας αυτής είναι η εφαρμογή των αποτελεσμάτων της στη φαρμακευτική. Με το ρομπότ θέλουμε να ενθαρρύνουμε το μέρος του εγκεφάλου που δεν έπαθε αποπληξία να υιοθετήσει κάποιες από τις λειτουργίες που σταμάτησαν στο άλλο εγκεφαλικό τμήμα. Οπότε, αν ένας άνθρωπος πάθει συμφόρηση, να γνωρίζουμε ότι, αν χρησιμοποιήσουμε τα τάδε χημικά ή το τάδε ηλεκτρικό σήμα, τότε το άλλο μισό του εγκεφάλου θα κάνει όλες τις λειτουργίες του οργάνου αυτού. Ενας τέτοιος ασθενής τώρα μπορεί να χρειαστεί έξι μήνες μ’ έναν χρόνο για να ξαναέχει κάποιες βασικές δραστηριότητες. Αν το πείραμά μας πετύχει, τότε αυτό θα είναι εφικτό σε λίγες μέρες ή, το πολύ, σε λίγους μήνες. Οσοι έχουν Αλτσχάιμερ θα επωφεληθούν πολύ. Προσπαθούμε να κατανοήσουμε τα πάντα για τη μνήμη και το πώς οι αναμνήσεις σχηματίζονται και λειτουργούν στον εγκέφαλο. Οσο για μια πιθανή συνέχεια της έρευνάς μας με ανθρώπινους εγκεφάλους, αυτό θα μπορούσε τεχνικά να γίνει και τώρα, αλλά υπάρχουν νομοθετικά εμπόδια. Εχουμε ήδη έναν Αγγλο και έναν Γερμανό που θέλουν να δώσουν κάποια εγκεφαλικά κύτταρά τους, ως εθελοντές στην έρευνά μας!»

Μήπως τα πειράματά σας με το τρωκτικό ρομπότ θα μας δώσουν τη δυνατότητα να διαγράψουμε μια για πάντα ορισμένες αναμνήσεις μας;

«Φυσικά και θα είναι δυνατό! Θα τις διώξουμε για πάντα από την αποθήκη της μνήμης μας μέσω κάποιων βολτ ή ενός κοκτέιλ χημικών ουσιών!»

Νιώθετε καμιά φορά ως μεταμοντέρνος Φρανκενστάιν που δημιουργεί ή/και συνεργάζεται με ένα μεταμοντέρνο μηχανικό «πλάσμα»;

«Η Μέρι Σέλεϊ έγραψε το διάσημο βιβλίο της 16 χιλιόμετρα από εδώ! Το σπίτι της είναι 20 λεπτά με το αυτοκίνητο από τα εργαστήριά μας! Με την έρευνά μας θέλουμε να δείξουμε ότι ένας εγκέφαλος μπορεί να μπει όχι μόνο σε ένα πλάσμα ή σε έναν άνθρωπο, αλλά και σε οποιοδήποτε μηχανικό σώμα, όπως το ρομπότ μας! Ολοι φοβούνται ένα ανεξέλεγκτο τέρας, σαν αυτό του Φρανκενστάιν, που θα καταστρέψει τα πάντα γύρω του. Αλλά η ιστορία του βιβλίου είναι λιγότερο τερατώδης. Μιλά για ένα πλάσμα που αναρωτιέται: “Ποιος είμαι; Τι κάνω σ’ αυτόν τον κόσμο; Γιατί οι άνθρωποι με φοβούνται;” Γι’ αυτά μιλούσε κι ο Κάφκα στη “Μεταμόρφωση”. Νομίζω ότι το ρομπότ μας με τους νευρώνες του ακολουθεί την ίδια λογική!»

Ποιο είναι το μεγαλύτερο όφελος για την ανθρωπότητα από το τωρινό σας πείραμα;

«Οι ασθενείς με νόσο του Πάρκινσον είναι από τους πρώτους που θα επωφεληθούν. Σε συνεργασία με ειδικούς νευροχειρουργούς προσπαθούμε να προβλέψουμε την εγκεφαλική συμπεριφορά. Προσπαθούμε να κάνουμε τους διεγερτικούς μηχανισμούς των ασθενών με Πάρκινσον πιο έξυπνους μέσω βολτ ηλεκτρισμού ή χημικών ουσιών».

Γιατί τα φουτουριστικά ανθρωποειδή ρομπότ, τα οποία θαυμάζουμε σε κόμικς, βιβλία και ταινίες επιστημονικής φαντασίας, δεν υλοποιήθηκαν στο φουτουριστικό έτος 2008;

«Είναι δύσκολο να απαντήσω, μια και έχουμε ήδη την κατάλληλη τεχνολογία για να γεννήσουμε ένα τέτοιο ρομπότ! Είναι τόσο ένα τεχνολογικό ερώτημα όσο και ένα ερώτημα κοινωνικής αποδοχής. Ξέρεις ότι μπορείς να έχεις ένα ρομπότ που θα στριφογυρνά στο σπίτι σου. Το θέλεις, όμως; Εκτός απ’ αυτό, πολλά τεχνολογικά επιτεύγματα που φιλοξενούμε στα σπίτια μας, όπως ένα πλυντήριο ρούχων ή ένας φούρνος μικροκυμάτων, χρησιμοποιούν ρομποτική τεχνολογία, αλλά δεν περπατάνε, για να κατανοήσουμε τις δυνατότητες που έχουν. Νομίζω ότι χρειαζόμαστε ένα ρομπότ που να μιλάει, να παίζει και να πηγαίνει βόλτα μαζί μας. Και οι ηλικιωμένοι στον δυτικό κόσμο θα χρειαστούν ένα τέτοιο ρομπότ, γιατί πολύ σύντομα δεν θα υπάρχουν αρκετοί νέοι άνθρωποι για να τους φροντίζουν!»

Τι επίπεδα φυσικής ανθρώπινης ευφυΐας χρειαζόμαστε για να φτάσουμε σ’ αυτά τα επίπεδα τεχνητής νοημοσύνης που θέλει να μιμηθεί, ίσως και να ξεπεράσει, τα όρια της «μητέρας» της;

«Δεν νομίζω ότι ένα ρομπότ χρειάζεται να μιμηθεί απολύτως τη νοημοσύνη μας. Μπορεί να είναι λίγο ανθρώπινη και λίγο μηχανική, και μπορεί να μη γνωρίζουμε ποια θα είναι η φύση του. Το καίριο ερώτημα εδώ είναι το αν θα μπορεί να επικοινωνεί μαζί μας, ώστε να διακρίνουμε τις μεταξύ μας διαφορές! Να αναφέρω εδώ ότι όταν αναπτύξαμε κάποια ρομπότ που έμοιαζαν πολύ μ’ εμάς, τα φοβηθή- καμε γι’ αυτόν το λόγο! Μια εταιρεία είχε φτιάξει ένα χριστουγεννιάτικο ρομπότ-κούκλα. Παιδιά και ενήλικοι τρόμαξαν μαζί του και το απέρριψαν! Θέλουμε να έχουμε μια τεχνολογία που να μας μοιάζει, αλλά που δεν θα είναι ολόιδια μ’ εμάς!»

Θα μπορέσετε ποτέ να εμφυτεύσετε ανθρώπινη ψυχή ή αισθήματα σε ένα ρομπότ;

«Πιστεύω ότι τα ρομπότ θα μπορούν να έχουν εύκολα τα δικά τους αισθήματα! Εξαρτάται τι εννοούμε με τη λέξη “αισθήματα”. Αν σου πω ότι η κοπέλα σου το έσκασε μ’ έναν άλλο, θα θυμώσεις. Θα υπάρξει μια συναισθηματική αντίδραση βασισμένη στη μνήμη σου και σ’ ένα κομμάτι μιας πληροφορίας των αισθήσεων που έρχεται στον εγκέφαλό σου. Το ίδιο ακριβώς συμβαίνει και με τα ρομπότ! Τα ρομπότ στο μέλλον θα μπορούν να αγαπήσουν όχι μόνο ένα άλλο ρομπότ, αλλά ακόμα και έναν άνθρωπο!»

Πώς αισθανόσασταν ως Cyborg, συνδεδεμένος με ένα κομπιούτερ και μ’ ένα μικροτσίπ μέσα στο σώμα σας;

«Ημουν από την αρχή φοβερά ενθουσιώδης! Πέρα από το μυαλό μου, ακόμα και το σώμα μου αποδέχτηκε θετικά το νέο του μηχανικό μέρος! Οι νευροχειρουργοί ανησυχούσαν μήπως γίνει κάποια μόλυνση και το σώμα μου απορρίψει το μικροτσίπ. Το αντίθετο συνέβη, όμως! Οταν άρχισαν την επέμβαση για να το βγάλουν, έπειτα από τρεις μήνες, ιστοί είχαν αρχίσει να αναπτύσσονται γύρω του, σαν να το αγκάλιαζαν για να μη φύγει! Οι νευροχειρουργοί υπολόγιζαν ότι η επέμβαση θα τους έπαιρνε δέκα λεπτά, και τελικά χρειάστηκε μία ώρα! Το πιο σημαντικό από τα όσα έζησε ο εγκέφαλός μου στη διάρκεια του πειράματος ήταν ότι είχε μια νέα, υπερηχητική αίσθηση! Εκανε το νευρικό μου σύστημα να αναγνωρίζει πού βρίσκονται διάφορα αντικείμενα γύρω μου χωρίς να χρειάζεται να βλέπω! Φόρεσα ένα ειδικό καπέλο του μπέιζμπολ με υπερηχητικούς αισθητήρες και μου έδεσαν τα μάτια, να μη βλέπω τίποτα. Οπότε ο εγκέφαλός μου δεχόταν ηλεκτρικούς παλμούς και χαρτογραφούσε πόσο κοντά ή πόσο μακριά ήταν κάθε αντικείμενο γύρω μου. Ηταν μια ολοκαίνουργια, απίστευτη αίσθηση!

»Επίσης, ένιωσα έκσταση και με το πείραμα με τη γυναίκα μου, όταν είχαμε μια απόλυτη ηλεκτρονική επικοινωνία μεταξύ των νευρικών συστημάτων των εγκεφάλων μας. Ηταν μια στιγμή “Εύρηκα” για μένα! Σε λίγα χρόνια οι άνθρωποι θα μπορούν να επικοινωνούν άμεσα, στέλνοντας σκέψεις (και όχι μόνο) σε όποιον εγκέφαλο θέλουν! Θα μπορούμε να ταξιδεύουμε χωριστά από το σύντροφό μας σε όλο τον κόσμο, αλλά οι εγκέφαλοί μας να παραμένουν συνδεδεμένοι!»

Σε τι διαφέρει το ρομπότ σας από άλλα ρομπότ σε χώρες όπως η Αμερική ή η Ιαπωνία;

«Σε δύο πράγματα. Το ένα είναι ότι ελέγχεται αποκλειστικά από τον εγκέφαλο. Κανένα άλλο ρομπότ στον κόσμο αυτήν τη στιγμή δεν λειτουργεί έτσι. Το ρομπότ Πότερ, στο αμερικανικό πανεπιστήμιο Georgia Tech, του μοιάζει λίγο, αλλά το ελέγχει ένα κομπιούτερ. Και το δεύτερο είναι η μάθηση μέσω της συνήθειας που έχει αναπτύξει το δικό μας ρομπότ. Τα μίντια στην Αμερική (αλλά και στον υπόλοιπο κόσμο) καλλιεργούν την εντύπωση ότι τα ρομπότ στις ΗΠΑ είναι τα πιο προχωρημένα. Θα έλεγα, όμως, ότι η προπαγάνδα των μέσων ενημέρωσης γι’ αυτά τα ρομπότ είναι πολύ προχωρημένη! Νομίζω ότι η Ευρώπη είναι στα ίδια επίπεδα με την Αμερική σ’ αυτόν τον επιστημονικό τομέα και, σε περιπτώσεις όπως με το δικό μας ρομπότ, τους δίνουμε τα φώτα!»

Εχετε αναπτύξει μια πατρική σχέση με τα ρομπότ σας; Ποιο είναι το αγαπημένο σας;

«Κατά κανόνα, πολλοί φοιτητές μου συμμετέχουν στην κατασκευή των ρομπότ μας, οπότε συνδέομαι πρωτίστως με τους φοιτητές μου και μετά με τα ρομπότ που εξελίσσουν! Δεν ξέρω αν είναι το αγαπημένο μου, αλλά ο Hissing Sid, μια γάτα ρομπότ, είναι το πιο διάσημο! Το παρατσούκλι του βγήκε από το θόρυβο που έκανε η υδραυλική κίνησή του. Τι συνέβη, λοιπόν; Θέλαμε να το πάμε στη Ρωσία με ένα αεροπλάνο της British Airways, και η εταιρεία μάς είπε: “Δεν μπορείτε να το φέρετε στην καμπίνα των επιβατών, γιατί δεν επιτρέπουμε την είσοδο ζώων στα αεροπλάνα μας”. “Είστε σοβαροί;” τους είπαμε. Αλλά ήταν η καλύτερη δημοσιότητα για το γάτο μας, τόσο στην Αγγλία όσο και στη Ρωσία. Οταν φτάσαμε στο ρωσικό αεροδρόμιο μας περίμεναν πολλά ρωσικά κανάλια και όπου πηγαίναμε στη χώρα όλοι ήθελαν να χαϊδέψουν το αιλουροειδές ρομπότ μας. Επίσης, λατρεύω και το ρομπότ-κεφάλι Morqui, που διαθέτει πέντε αισθήσεις και για το οποίο, αν είσαι κάτω των δεκαοκτώ ετών, χρειάζεσαι τη γραπτή άδεια των γονιών σου για να έρθεις σε επαφή μαζί του!»

Με βάση την εμπειρία της φουτουριστικής επικοινωνίας με τη γυναίκα σας, νομίζετε ότι θα φτάσουμε στο σημείο που οι άνθρωποι θα μπορούν να φιληθούν ή να έχουν μια ερωτική εμπειρία από απόσταση;

«Σίγουρα ναι! Το να επεκτείνεις το νευρικό σου σύστημα όπου θέλεις μέσω του ίντερνετ θα είναι απολύτως εφικτό! Τώρα έχουμε συνηθίσει να έχουμε τα σώματά μας όπου βρίσκονται. Αλλά το σώμα σου είναι ό,τι ο εγκέφαλός σου αντιλαμβάνεται, αισθάνεται και ελέγχει! Μέσω του ίντερνετ θα μπορείς, ας πούμε, να βρίσκεσαι σε 50.000 μέρη ταυτόχρονα ή και σ’ έναν άλλον πλανήτη! Αυτό θα αλλάξει τελείως τις ανθρώπινες σχέσεις και τη φιλοσοφία! Τέλος, ίσως να μη χρειάζεται τα παιδιά μας να πάνε σχολείο! Με ένα εμφύτευμα θα αποκτάμε αυτομάτως όλες τις γνώσεις που χρειαζόμαστε. Και θα τις επεξεργαζόμαστε και θα τις αποθηκεύουμε σε χρόνο ρεκόρ!»

Δεν είναι επικίνδυνο, όμως, τα εγκεφαλικά κύτταρα ενός ρομπότ να ξεφύγουν από τον έλεγχό σας και να δημιουργήσουν ένα εφιαλτικό σενάριο, όμοιο με το σενάριο ταινιών όπως ο «Εξολοθρευτής»;

«Κοιτάξτε, με βάση την έρευνά μας, υπάρχουν άπειρα θετικά και αρνητικά σενάρια. Και πρέπει να οδηγήσουμε το μυαλό μας και στις δύο εκδοχές και να μη λέμε ότι όλα θα είναι ρόδινα. Ναι, αν βρεθεί κάποιος δόλιος επιστήμονας ή μια δόλια κυβέρνηση που θα θέλει να καταστρέψει μέσω των ρομπότ άλλες χώρες ή τον πλανήτη Γη, αυτό στο μέλλον -τεχνικά μιλώντας- θα είναι δυνατό.

»Ομως, ας μην ξεχνάμε τα τεράστια ιατρικά οφέλη που θα έχουμε, αλλά και την επαναστατική αντίληψη που θα αποκτήσουμε για τον κόσμο γύρω μας. Μέσω των τωρινών αισθήσεών μας, το 2008, αντιλαμβανόμαστε μόλις το 5% όσων συμβαίνουν γύρω μας. Το ποσοστό αυτό θα αλλάξει άρδην με στοιχεία όπως οι υπεριώδεις ακτίνες ή οι ακτίνες Χ που θα ενσωματωθούν στον εγκέφαλό μας και θα χαρτογραφήσουν γύρω μας έναν νέο, πιο πολύπλοκο και, ίσως, πιο όμορφο κόσμο. Είναι σημαντικό να είμαστε ανοιχτοί σε όλες τις πιθανότητες και ως επιστήμονες να παίζουμε με ανοιχτά χαρτιά το παιχνίδι της έρευνάς μας στο τραπέζι της δημόσιας ζωής».

Στο παρελθόν δηλώσατε, «Δεν θέλω να παραμείνω ένας απλός άνθρωπος». Να υποθέσω ότι βρίσκετε την επαφή με απλούς ανθρώπους βαρετή και ποθείτε την παρέα ενός εξελιγμένου ηλεκτρονικού εγκεφάλου;

«Σίγουρα θέλω να επεκτείνω το εύρος και την ποικιλία των αισθήσεων του εγκεφάλου μου. Και βρίσκω, καμιά φορά, αρκετούς ανθρώπους (ανάμεσά τους και φιλοσόφους) βαρετούς. Αλλά αν ενδυναμώσουμε τα μέσα της ανθρώπινης επικοινωνίας και φέρουμε τη φιλοσοφία σε ένα άλλο επίπεδο, μέσω των κομπιούτερ και των ρομπότ, γιατί όχι; Πάρτε για παράδειγμα την έννοια της δημοκρατίας που μας έδωσε η χώρα σας. Πολλοί την ασπάζονται ρητορικά, αλλά δεν την κάνουν πράξη – ίσως γιατί δεν κατανοούν το δαιδαλώδες αποτέλεσμα μιας τέτοιας επιλογής. Ε, λοιπόν, ένα ρομπότ θα μπορέσει όχι μόνο να κατανοήσει καλύτερα, αλλά και να υλοποιήσει καλύτερα την έννοια και την εφαρμογή του όρου αυτού! Που σημαίνει ότι και εμείς, ίσως, θα μπορέσουμε με τον νέο εγκέφαλό μας να κάνουμε τη δημοκρατία πράξη και να ανακαλύψουμε νέες πτυχές και εφαρμογές της!»

Ποια είναι τα μελλοντικά σχέδιά σας; Μήπως οραματίζεστε ένα ρομπότ που θα μπορεί να ονειρεύεται;

«Πρώτα απ’ όλα, θέλω τα ρομπότ μας να αποκτήσουν παραπάνω αισθήσεις, σαν την υπεριώδη. Επίσης, θέλω να τους προσθέσουμε μια ακουστική είσοδο/έξοδο και να επικοινωνήσουμε με τον εγκέφαλό τους. Επειτα, να χρησιμοποιήσουμε και ανθρώπινα εγκεφαλικά κύτταρα. Πιθανόν το ρομπότ μας να ονειρεύεται ήδη. Οι νευρώνες στέλνουν τόσα σήματα μεταξύ τους… Δεν μου φαίνεται απίθανο κάποιο απ’ αυτά τα σήματα να υποδεικνύει ένα φουτουριστικό ρομποτικό όνειρο!»

Αληθεύει ότι ένα από τα ρομπότ σας… αυτοκτόνησε;

«Ναι! Του είχαμε δώσει έναν απλό στόχο, να προχωρά ευθεία χωρίς να χτυπήσει κάποιο αντικείμενο. Ξαφνικά παγιδεύτηκε σ’ ένα σημείο και δεν μπορούσε να προχωρήσει και να εκπληρώσει την εντολή του. Δεν είχε αρκετό χώρο γύρω του, παρέλυσε και σταμάτησε να λειτουργεί!»

Σε έναν μελλοντικό κόσμο, όπου οι άνθρωποι θα μπορούν να συνδέονται με κομπιούτερ και να έχουν υπερφυσικές δυνατότητες, δεν θα αναγκαστούμε όλοι μας να μπούμε σ’ αυτό το φουτουριστικό καλούπι;

«Νομίζω ότι θα είναι κάτι φυσικό. Και τώρα έτσι λειτουργούμε. Αν είσαι μια εταιρεία και έχεις παλιάς τεχνολογίας υπολογιστές, ενώ ανταγωνίζεσαι κάποιον που διαθέτει την τελευταία τεχνολογία, σε μια βδομάδα θα έχεις χρεοκοπήσει. Πρέπει να ανανεω- θείς και να βελτιωθείς! Εάν κάποιος δεν θέλει να έχει στο σώμα του την τελευταία τεχνολογία, μπορεί να γίνει καλλιτέχνης ή να ζήσει σ’ ένα απομονωμένο νησί. Θα μπορεί να επιβιώσει, αλλά δεν θα είναι πλήρως εξοπλισμένος για να αντιμετωπίσει τον νέο κόσμο. Και αυτή η νέα τάξη πραγμάτων μπορεί να βελτιώσει τη ζωή όχι μόνο στη Δύση, αλλά και σε αναπτυσσόμενες χώρες – όπως η Ινδία, που επενδύει πολύ στην ανάπτυξη και την παραγωγή νέων ηλεκτρονικών υπολογιστών».

Πιστεύετε, λοιπόν, ότι ο εγκέφαλός μας έχει τη φυσική τάση να ξεπερνάει τα όριά του και ότι ο Cyborg είναι ένας άνθρωπος που «πιάνεται θετικός» σε ένα τεχνολογικό τεστ αναβολικών;

«Ναι, νομίζω ότι αυτό μας διαχωρίζει από τα υπόλοιπα ζωντανά όντα. Οπως ο αρχαίος κυνηγός προσαρμόστηκε στο φυσικό περιβάλλον του, έτσι και ο Cyborg είναι ο άνθρωπος που προσαρμόζει τον εαυτό του στο μηχανικό, ηλεκτρονικό και τεχνολογικό περιβάλλον που τον περικυκλώνει! Για μένα το τρομερά ενδιαφέρον στοιχείο εδώ είναι το να ανοίξουμε τον εγκέφαλό μας στις δυνατότητες που προσφέρει το καινούργιο αυτό περιβάλλον και το ότι προσπαθούμε να ανακαλύψουμε αυτές τις πιθανότητες! Μπορεί να είναι επικίνδυνο, μπορεί να είναι εξαιρετικά ενδιαφέρον, μπορεί να μας καταστρέψει, μπορεί να μας οδηγήσει σε μιαν ασύλληπτα εξελιγμένη και θετική πραγματική ουτοπία!»

Advertisements

Leave a comment

Filed under Uncategorized

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s